De ramp van de Aral Zee wordt als de grootste milieuramp allertijden beschouwd. Het is zonder twijfel daarvoor dat men ervan gesproken heeft in de hele wereld terwijl niemand het minste idee heeft van de bedreigingen van hetzelfde omvang die op alle meren van van Centraal Azië wegen om slechts over dit gebied te spreken. Voor vele anderen, in Europa onderandere, is het al te laat.

Het ramp van het Aral haalt aan verschillende overwegingen: Achteraf heeft men gesproken over CEP (Creeping Environnemental Problem of in het NL : Achterbaks Milieu Probleem). Het was zeergemakkelijk om een neologisme te creëren om zijn onbekwaamheid of inieder geval zijn onmacht te verbergen om een probleem op te lossen dat u overschrijdt. Maar het is hypocriet het uitputten van de Aralzee als achterbaks te overwegen. Zijn mogelijkheid is vanaf de bevloeide inzet in cultuur van Karakalpakstan in het begin van XX^ste eeuw in gesprek geweest zoals het een artikel van de Academie van deWetenschappen van Moskou bewijst dat in 1909 werd gepubliceerd! Het probleem werd in Moskou vanaf de eerste symptomen gesignaleerd, dat wil zeggen in de jaren 60. De foto's die via de satellieten zijn genomen, hebben de evolutie ervan sinds zijn begin getoond. Verschillende wetenschappers hadden zich zowel ervan in het Oosten ongerust gemaakt als in het Westen. Maar gedurende dertig jaar, heeft niemand iets gedaan. En het valt te vrezen dat dit doorgaat. Moskou discussieert. Het Westen huilt. De betrokken landen besluiten om niet te besluiten. En de Karakalpakken sterven.

Om zich goed een goed geweten te laten bewustzijn en niets te wijden dat duur is, hebben velen de helse durf om slechts in ieder geval te beweren, het is te laat en dat het niets meer uithaalt om te proberen om de Aralzee van terug te brengen tot het niveau waar zij zich aan het einde van de jaren 50. Volgens hen bevond, de soorten die het definitief zijn verdwenen ze die zullen niet weer verschijnen wat men er ook aan doet. Enerzijds is het vals aangezien, in het verleden, de van Aralzee reeds werd drooggelegd en dat het leven er met de rijkdom is teruggekomen die wij er hebben gekend. Anderzijds zelfs wanneer bepaalde endemische soorten misschien niet zullen weer verschijnen,is hij niettemin van het grootste belang om opnieuw de zeebodem van water te bedekken wat van Aral was teneinde de stormen van verontreinigd zand te stoppen.Sommige zeggen dat men het probleem moet relativeren. Brugge was eenzeehaven en, door de verzanding van de Noordzee, heeft hij zich aan vijftien kilometers bevonden van de kust. Dat heeft de Bruggelingen niet gedood en het gebied niet verwoest. Dat blijft te bewijzen.

De ramp van Aral is slechts het zichtbare deel van veel belangrijkere iceberg. In de tijd zullen de andere meren hetzelfde lot ondergaan. In Kazakstan, is de evolutie van het Meer Balkhash reeds zichtbaar. Maar veel ernstiger, is het heel CentraalAzië dat dreigt om snel aan van drinkwater te missen.

De oorzaken zijn veelvoudig :

1. de voorziening is ontoereikend en zal nog verminderen wanneer de Chinezen de macht
     van hun hydro-elektrische fabriek op de rivier Ili hebben zullen verhoogd hebben.
2. de stand van de water leidingen is schandalig. In bepaalde steden, negentig pourcents
     van het water vertrekt door een lekken.
3. de techniek van irrigatie zijn verouderd.
4. het hydraulische netwerkdat door de Russen wordt ontwikkeld, is te ingewikkeld
     om doeltreffend te werken namelijk op het niveau van de regelingsreservoirs, met.
     Dit is nog om de aandacht gevestigd te hebben voor de overstromingen
     van februari 2004 in het zuiden van Kazakstan.
5. De samenwerking tussen de betrokken standen is onvoldoende.
6. Het klimaat verandert. De gemiddelde temperatuur en de windsnelheid stijgen,
     door grotendeels de oorzaak van de verdwijning van de Aralzee.

Het is belangrijk om op het feit te wijzen dat de verandering van klimaat slechts een klein deel is in de oorzaken van de menselijke activiteiten. Een cyclus van elf jaar en een ander van de orde van tien duizend jaar zijn te wijten aan de zonneactiviteit. Een langerecyclus, van een orde van twintig tot honderd duizend jaar is te wijten aanorbital verschijnselen: verandering van de uitmiddelpuntigheid van de baan van de Aarde, wijziging van de hoek van de as van de Aarde per verslag over ecliptica en precessie.